Không phải cứ kết hôn tại Mỹ là phải về Việt Nam, nhưng cũng không phải cứ kết hôn là được ở lại Mỹ làm thẻ xanh.
Nếu đang có mặt tại Hoa Kỳ và đáp ứng các điều kiện áp dụng, một người có thể đủ điều kiện xin điều chỉnh tình trạng (Adjustment of Status) để trở thành thường trú nhân mà không phải ra nước ngoài hoàn tất hồ sơ visa định cư.
Câu trả lời phụ thuộc chủ yếu vào cách bạn vào Mỹ, người phối ngẫu là công dân hay thường trú nhân, tình trạng hiện tại và các vấn đề di trú đã phát sinh trước đó.
Điểm cần nhớ ngay từ đầu:
Nơi bạn kết hôn không tự quyết định nơi bạn sẽ làm hồ sơ thẻ xanh.
| Tình huống khái quát | Hướng cần xem xét |
| Kết hôn với công dân Mỹ, đã được kiểm tra và cho nhập cảnh hoặc được phép tạm thời vào Mỹ | Có thể xem xét làm hồ sơ tại Mỹ nếu đáp ứng các điều kiện khác |
| Kết hôn với công dân Mỹ nhưng đã ở quá thời hạn | Không tự động phải về Việt Nam |
| Kết hôn với thường trú nhân | Cần kiểm tra thêm F2A, tình trạng hiện tại và khả năng có visa |
| Nhập cảnh không qua kiểm tra, có vấn đề khai sai, J-1, thủ tục trục xuất hoặc lịch sử phức tạp | Không nên tự quyết định ở lại hay rời Mỹ trước khi đánh giá kỹ |
5 yếu tố quyết định bạn có cần về Việt Nam hay không
Câu hỏi:
“Tôi cưới người Mỹ rồi, có phải về Việt Nam không?”
chưa đủ dữ liệu để trả lời chính xác.
Trước khi nghĩ đến I-485 hay CR1, hãy xác định 5 yếu tố sau.
1. Bạn vào Hoa Kỳ bằng cách nào?
Đối với con đường điều chỉnh tình trạng thông thường theo INA 245(a), một điều kiện quan trọng là người nộp đã được cơ quan di trú kiểm tra và cho nhập cảnh hoặc cho phép tạm thời vào Hoa Kỳ. Nội dung này nằm trong quy định của USCIS về điều chỉnh tình trạng theo INA 245(a).
Ví dụ, một người vào Mỹ bằng B1/B2 và được CBP cho nhập cảnh có hoàn cảnh khác với một người đi qua biên giới mà không được kiểm tra và cho nhập cảnh.
Vì vậy cần xác định:
- loại visa hoặc tình trạng lúc nhập cảnh;
- ngày nhập cảnh gần nhất;
- thông tin trên I-94;
- lần nhập cảnh đó diễn ra như thế nào.
Việc kết hôn với công dân Mỹ không tự động thay thế yêu cầu về lần nhập cảnh trong con đường điều chỉnh tình trạng thông thường.
2. Người phối ngẫu là công dân Mỹ hay thường trú nhân?
Đây là một trong những điểm quan trọng nhất.
Vợ hoặc chồng của công dân Hoa Kỳ thuộc nhóm thân nhân trực hệ (immediate relative).
Vợ hoặc chồng của thường trú nhân thường thuộc diện F2A.
Hai nhóm này không có cùng cơ chế về:
- khả năng có visa;
- tình trạng lưu trú;
- một số rào cản khi điều chỉnh tình trạng.
Do đó, không thể lấy câu trả lời dành cho người kết hôn với công dân Mỹ rồi áp nguyên sang người kết hôn với người có thẻ xanh.
3. Tình trạng hiện tại và I-94 của bạn ra sao?
Không nên chỉ nhìn ngày hết hạn trên visa dán trong hộ chiếu.
Cần phân biệt:
- thời hạn của visa;
- ngày được phép ở Hoa Kỳ;
- thông tin trên I-94;
- tình trạng di trú thực tế;
- có ở quá thời hạn hay không;
- có làm việc không được phép hoặc vi phạm điều kiện tình trạng hay không.
Ngày visa hết hạn không phải lúc nào cũng là ngày quyết định thời gian một người được phép ở Mỹ.
4. Có vấn đề di trú đặc biệt nào không?
Một số dữ kiện có thể làm thay đổi đáng kể hướng xử lý, chẳng hạn:
- từng ở diện J-1;
- nhập cảnh không qua kiểm tra;
- từng khai thông tin có thể không chính xác khi xin visa hoặc nhập cảnh;
- từng bị từ chối nhập cảnh;
- đang hoặc từng có thủ tục trục xuất;
- có lệnh trục xuất;
- có tiền án hoặc vấn đề hình sự;
- từng có hồ sơ di trú phức tạp.
Trong những tình huống này, câu hỏi quan trọng không còn đơn thuần là:
“Nộp I-485 thế nào?”
mà là:
“Tôi có đủ điều kiện sử dụng con đường này hay không?”
5. Nếu rời Mỹ hôm nay, việc đó có tạo hậu quả mới không?
Đây là câu hỏi cần trả lời trước khi mua vé về Việt Nam.
Một người có thể đang gặp vấn đề vì ở quá thời hạn, nhưng việc rời Hoa Kỳ lại có thể làm phát sinh một hậu quả pháp lý khác.
Vì vậy, “ở lại” và “rời đi” không phải lúc nào cũng chỉ là hai cách làm hồ sơ tương đương nhau.
Kết hôn với công dân Mỹ và với người có thẻ xanh khác nhau thế nào?
Vợ/chồng công dân Mỹ có thể xem xét điều chỉnh tình trạng tại Mỹ
Vợ hoặc chồng của công dân Hoa Kỳ thuộc nhóm thân nhân trực hệ.
Nếu người được bảo lãnh đang ở Hoa Kỳ và đáp ứng các yêu cầu áp dụng, họ có thể xin thường trú bằng mẫu I-485 để điều chỉnh tình trạng mà không phải ra nước ngoài hoàn tất hồ sơ visa định cư.
Tuy nhiên, giấy đăng ký kết hôn không phải giấy phép cư trú.
Hôn nhân có thể tạo ra quan hệ đủ điều kiện để bảo lãnh, nhưng người xin thẻ xanh vẫn phải đáp ứng những điều kiện áp dụng cho chính mình.
Nói ngắn gọn:
Kết hôn hợp pháp và đủ điều kiện điều chỉnh tình trạng là hai vấn đề khác nhau.
Nếu đã ở quá hạn hoặc làm việc không phép thì sao?
Đây là điểm cần phân biệt rõ giữa vợ/chồng công dân Mỹ và nhiều diện nhập cư khác.
Đối với thân nhân trực hệ của công dân Mỹ, quy định của USCIS về các rào cản điều chỉnh tình trạng có một số ngoại lệ liên quan đến việc không duy trì tình trạng hợp pháp hoặc làm việc không được phép. Những ngoại lệ này không có nghĩa mọi vi phạm di trú trước đó đều được bỏ qua.
Điều này không có nghĩa:
“Cứ cưới công dân Mỹ là xóa hết overstay.”
Vẫn phải kiểm tra các vấn đề khác, ví dụ:
- lần nhập cảnh có đáp ứng yêu cầu hay không;
- có khai sai thông tin trọng yếu hay không;
- có căn cứ không đủ điều kiện nhập cư khác hay không;
- có lịch sử trục xuất hay không;
- hôn nhân có hợp pháp và thực sự hay không.
Vì vậy, kết luận:
“Visa đã hết hạn nên chắc chắn phải về Việt Nam”
cũng quá rộng.
Nếu người phối ngẫu chỉ có thẻ xanh thì sao?
Nếu người bảo lãnh là thường trú nhân, hồ sơ vợ/chồng thường thuộc bảo lãnh vợ/chồng diện F2A.
Khác với vợ/chồng công dân Mỹ, F2A là diện ưu tiên gia đình có giới hạn số visa. Vì vậy, ngoài quan hệ hôn nhân, còn phải kiểm tra:
- ngày ưu tiên;
- khả năng có visa;
- Bản tin Thị thực;
- biểu đồ USCIS cho phép sử dụng trong tháng dự định nộp I-485;
- tình trạng di trú hiện tại;
- các rào cản điều chỉnh tình trạng áp dụng.
Do khả năng có visa của F2A có thể thay đổi theo từng tháng, ngày ưu tiên cần được đối chiếu với Bản tin Thị thực của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ và biểu đồ mà USCIS cho phép sử dụng tại thời điểm nộp hồ sơ.
Vào Mỹ bằng B1/B2 rồi kết hôn: vấn đề nằm ở đâu?
Một trong những hiểu nhầm phổ biến là:
“Vào Mỹ bằng visa du lịch rồi cưới người Mỹ thì có bị xem là gian lận không?”
Không thể kết luận chỉ từ việc một người kết hôn sau khi nhập cảnh.
Kết hôn tại Mỹ không tự động đồng nghĩa gian lận
Một người có thể vào Hoa Kỳ với mục đích tạm thời và sau đó hoàn cảnh thực tế thay đổi.
Ví dụ, kế hoạch hôn nhân có thể phát sinh hoặc thay đổi sau khi người đó đã nhập cảnh.
Bản thân việc đăng ký kết hôn không đủ để kết luận rằng người đó đã khai gian khi xin visa hoặc tại cửa khẩu.
Điểm cần xem xét là người đó đã nói gì và thực tế dự định gì tại thời điểm xin visa hoặc xin nhập cảnh.
Ý định và thông tin đã khai khi nhập cảnh quan trọng hơn ngày cưới
Vấn đề có thể phát sinh nếu một người cố ý trình bày sai một thông tin trọng yếu để được:
- cấp visa;
- cho nhập cảnh;
- hoặc nhận một quyền lợi di trú.
Việc đánh giá này dựa trên các yếu tố pháp lý và toàn bộ bằng chứng của hồ sơ; USCIS có hướng dẫn về khai sai thông tin trọng yếu để xác định khi nào hành vi có thể dẫn đến căn cứ không đủ điều kiện nhập cư.
Vì vậy, những câu hỏi có ý nghĩa hơn là:
- Khi xin visa, bạn trình bày mục đích chuyến đi thế nào?
- Khi nhập cảnh, bạn đã trả lời CBP ra sao?
- Kế hoạch thực tế lúc đó là gì?
- Nếu kế hoạch thay đổi, nó thay đổi khi nào và vì sao?
- Có tin nhắn, hồ sơ hoặc sự kiện nào phản ánh quá trình đó không?
Không nên tạo lại một câu chuyện khác với thực tế chỉ để hồ sơ nghe “an toàn hơn”.
Đợi đủ 90 ngày rồi kết hôn hoặc nộp I-485 có an toàn không?
Không.
“Quy tắc 90 ngày” là hướng dẫn gắn với Bộ Ngoại giao, không phải một công thức tự động bắt buộc USCIS phải kết luận hồ sơ gian lận hoặc hợp lệ.
Do đó:
- kết hôn trước ngày thứ 90 không tự động đồng nghĩa gian lận;
- kết hôn hoặc nộp I-485 sau ngày thứ 90 cũng không tạo ra “vùng an toàn”.
Nếu đã có vấn đề khai sai tại thời điểm xin visa hoặc nhập cảnh, chờ thêm vài tuần không tự động xóa vấn đề đó.
Nếu đã ở quá hạn, có nên về Việt Nam để “làm lại cho đúng” không?
Không nên đưa ra quyết định chỉ vì nghe rằng:
“Ở quá hạn rồi thì về Việt Nam làm CR1 sẽ an toàn hơn.”
Trong một số trường hợp, chính việc rời Hoa Kỳ mới là hành động làm phát sinh một vấn đề mới.
Vì sao ở quá hạn không tự động đồng nghĩa phải về Việt Nam?
Nếu người được bảo lãnh là vợ/chồng của công dân Mỹ và lần nhập cảnh đáp ứng yêu cầu, việc đã ở quá thời hạn không tự động loại họ khỏi mọi khả năng điều chỉnh tình trạng.
Nhưng câu trả lời khác đi nếu:
- người bảo lãnh chỉ là thường trú nhân;
- lần nhập cảnh không đáp ứng yêu cầu;
- có vấn đề khai sai;
- có lệnh trục xuất;
- hoặc tồn tại một căn cứ không đủ điều kiện nhập cư khác.
Do đó, “overstay” chỉ là một dữ kiện trong hồ sơ, không phải câu trả lời hoàn chỉnh.
Khi nào việc rời Mỹ có thể làm phát sinh cấm nhập cảnh 3 năm hoặc 10 năm?
Đây là lý do đặc biệt quan trọng để kiểm tra hồ sơ trước khi rời Hoa Kỳ.
Theo quy định của USCIS về hiện diện trái phép, việc tích lũy:
- hơn 180 ngày nhưng dưới một năm hiện diện trái phép rồi rời Mỹ có thể dẫn đến căn cứ cấm nhập cảnh 3 năm;
- từ một năm hiện diện trái phép trở lên trước khi rời hoặc bị đưa ra khỏi Mỹ có thể dẫn đến căn cứ cấm nhập cảnh 10 năm,
tùy hoàn cảnh và các ngoại lệ áp dụng.
Không nên tính vấn đề này chỉ từ ngày hết hạn visa trong hộ chiếu. Phải xem lịch sử di trú thực tế và thời gian hiện diện trái phép được tính theo quy định áp dụng.
Vì vậy:
Không nên mua vé về Việt Nam trước rồi mới kiểm tra hậu quả của việc rời Mỹ.
Nếu I-485 đang chờ thì có thể về Việt Nam không?
Không nên tự ý rời Hoa Kỳ chỉ vì I-485 đã được nộp.
Khi hồ sơ điều chỉnh tình trạng đang chờ, quy định của USCIS về việc ra nước ngoài trong thời gian chờ điều chỉnh tình trạng trở nên đặc biệt quan trọng. Nhìn chung, người nộp I-485 rời Hoa Kỳ mà chưa có giấy phép đi lại phù hợp có thể làm hồ sơ bị xem là đã từ bỏ, trừ một số ngoại lệ áp dụng.
Ngay cả khi đã có giấy phép đi lại, cũng không nên hiểu đó là:
“vé đảm bảo chắc chắn được quay lại Mỹ.”
Việc cho phép một người vào Hoa Kỳ vẫn được xem xét khi họ trở lại cửa khẩu.
Nếu hồ sơ còn có unlawful presence, lệnh trục xuất hoặc vấn đề không đủ điều kiện khác, cần đánh giá riêng trước chuyến đi.
Những trường hợp không nên áp dụng câu trả lời thông thường
Không phải mọi người đang ở Mỹ sau khi kết hôn đều có thể dùng cùng một cách phân tích.
| Trường hợp | Điểm cần kiểm tra |
| J-1/J-2 | Có thuộc yêu cầu cư trú ở nước ngoài 2 năm theo INA 212(e) hay không |
| K-1 | Có kết hôn với đúng người đã bảo lãnh và đáp ứng quy tắc của diện K-1 hay không |
| Nhập cảnh không qua kiểm tra | Không nên mặc định áp dụng con đường I-485 thông thường dành cho người đã được kiểm tra và cho nhập cảnh |
| Đang hoặc từng có thủ tục/lệnh trục xuất | Có thể phát sinh vấn đề về thẩm quyền và điều kiện xử lý cần đánh giá riêng |
J-1 và yêu cầu hai năm
Không phải mọi người từng có J-1 đều chịu yêu cầu cư trú ở nước ngoài hai năm.
Nhưng nếu thuộc INA 212(e), việc kết hôn với công dân Mỹ không tự động xóa yêu cầu này.
Trước khi nộp I-485 cần xác định:
- có thuộc 212(e) hay không;
- đã hoàn thành yêu cầu chưa;
- hoặc đã có miễn trừ phù hợp hay chưa.
K-1 là một lộ trình riêng
Người nhập cảnh theo hồ sơ visa K-1 dành cho hôn phu/hôn thê đi theo một lộ trình khác với người vào Mỹ bằng B1/B2: diện K-1 được thiết kế để người được bảo lãnh kết hôn với chính công dân Mỹ đã nộp hồ sơ cho mình.
Vì vậy, không nên dùng các quy tắc thông thường của B1/B2 rồi áp ngược cho hồ sơ K-1.
Nhập cảnh không qua kiểm tra
Nếu lần nhập cảnh gần nhất không qua kiểm tra, không nên lấy câu trả lời dành cho một người được CBP cho nhập cảnh bằng B1/B2 hoặc F-1 để áp dụng.
Kết hôn với công dân Mỹ không tự động biến lần nhập cảnh đó thành một lần nhập cảnh đáp ứng INA 245(a).
Có thể tồn tại những cơ sở pháp lý khác trong từng hoàn cảnh cụ thể, nhưng bài viết này không mở rộng sang các thủ tục ngoại lệ hoặc miễn trừ.
Nếu không xử lý tại Mỹ thì hồ sơ từ Việt Nam đi theo hướng nào?
Nếu người được bảo lãnh không đủ điều kiện hoặc không lựa chọn điều chỉnh tình trạng tại Mỹ, hồ sơ có thể đi theo con đường xin visa định cư từ bên ngoài Hoa Kỳ.
I-130 và xử lý hồ sơ qua lãnh sự
Thông thường, quan hệ vợ/chồng được thiết lập bằng hồ sơ I-130.
Nếu hồ sơ tiếp tục theo hướng xin visa định cư từ nước ngoài, sau giai đoạn phù hợp tại USCIS, hồ sơ có thể được chuyển sang Trung tâm Thị thực Quốc gia Hoa Kỳ để tiếp tục xử lý.
Điều này khác với việc nộp I-485 khi người được bảo lãnh đủ điều kiện điều chỉnh tình trạng tại Hoa Kỳ.
CR1 hoặc IR1
Nếu hồ sơ được xử lý từ Việt Nam, vợ hoặc chồng của công dân Hoa Kỳ có thể thuộc visa CR1 dành cho vợ/chồng công dân Mỹ khi cuộc hôn nhân chưa đủ hai năm tại thời điểm người được bảo lãnh nhập cảnh Hoa Kỳ.
Nếu thời gian hôn nhân và các điều kiện áp dụng khác dẫn đến phân loại IR1, hồ sơ sẽ được xử lý theo diện tương ứng.
Bài viết này không đi sâu vào toàn bộ quy trình CR1/IR1 vì đây là một intent khác.
Điểm quan trọng là:
Việc kết hôn diễn ra tại Hoa Kỳ không bắt buộc bạn phải nộp I-485 tại Mỹ.
Ngược lại, việc muốn xử lý CR1 tại Việt Nam cũng không có nghĩa bạn nên rời Mỹ ngay mà chưa kiểm tra hậu quả của việc departure.
Checklist trước khi quyết định ở lại hay về Việt Nam
Trước khi chọn hướng xử lý, hãy trả lời 5 câu sau:
1. Lần nhập cảnh gần nhất của bạn diễn ra như thế nào?
Xác định:
- loại visa;
- ngày nhập cảnh;
- I-94;
- có được CBP kiểm tra và cho nhập cảnh hay không.
2. Người phối ngẫu là công dân Mỹ hay thường trú nhân?
Đây là dữ kiện có thể làm thay đổi đáng kể điều kiện điều chỉnh tình trạng.
3. Tình trạng hiện tại ra sao?
Kiểm tra:
- I-94;
- thời gian đã ở Mỹ;
- có quá hạn hay không;
- có làm việc không được phép hay không;
- có vi phạm điều kiện visa khác hay không.
4. Có yếu tố đặc biệt nào không?
Ví dụ:
- J-1;
- K-1;
- nhập cảnh không qua kiểm tra;
- khai sai;
- từ chối nhập cảnh;
- thủ tục hoặc lệnh trục xuất;
- vấn đề hình sự.
5. Nếu rời Hoa Kỳ hôm nay, có hậu quả nào có thể phát sinh?
Nếu đã có thời gian hiện diện trái phép hoặc lịch sử di trú phức tạp, đây là câu cần trả lời trước khi quyết định về Việt Nam.
Khung 5 câu hỏi này chỉ dùng để phân loại hướng cần kiểm tra, không phải bài kiểm tra chính thức của USCIS và không thể tự quyết định một hồ sơ đủ hay không đủ điều kiện.
Trong thực tế, một hồ sơ có thể chuyển sang hướng điều chỉnh tình trạng tại Mỹ hoặc xử lý qua lãnh sự tùy cách nhập cảnh, tư cách của người bảo lãnh và lịch sử di trú. Vì vậy, dịch vụ bảo lãnh vợ chồng qua Mỹ cần bắt đầu từ việc phân loại đúng tình trạng hồ sơ thay vì áp cùng một quy trình cho mọi trường hợp.
Câu hỏi thường gặp
Đang ở Mỹ kết hôn có cần về Việt Nam không?
Không phải lúc nào cũng cần.
Nếu đủ điều kiện điều chỉnh tình trạng, một người đang ở Hoa Kỳ có thể xin thường trú tại Mỹ mà không phải về Việt Nam để hoàn tất visa định cư.
Cần xem cách nhập cảnh, tư cách của người phối ngẫu, tình trạng hiện tại và các vấn đề di trú khác.
Visa du lịch hết hạn rồi kết hôn với công dân Mỹ có làm thẻ xanh được không?
Có thể trong một số trường hợp.
Việc hết thời hạn lưu trú không tự động loại mọi vợ/chồng công dân Mỹ khỏi khả năng điều chỉnh tình trạng. Tuy nhiên, vẫn phải kiểm tra cách nhập cảnh và các căn cứ không đủ điều kiện khác.
Không nên chỉ nhìn ngày visa hết hạn để kết luận.
Đợi đủ 90 ngày rồi nộp I-485 có an toàn không?
Không. Không có quy tắc “đủ 90 ngày là hồ sơ tự động an toàn”.
USCIS có thể xem xét toàn bộ hoàn cảnh và các thông tin đã được trình bày khi xin visa hoặc nhập cảnh. Nếu trước đó đã có vấn đề khai sai thông tin trọng yếu, việc chờ đến một ngày nhất định không tự động xóa vấn đề.
Kết hôn với người có thẻ xanh có được ở lại Mỹ không?
Có thể trong một số trường hợp, nhưng không nên dùng quy tắc dành cho vợ/chồng công dân Mỹ.
Phải kiểm tra F2A, ngày ưu tiên, khả năng có visa, tình trạng hiện tại và các rào cản điều chỉnh tình trạng áp dụng.
Kết hôn ở Mỹ nhưng muốn về Việt Nam làm CR1 có được không?
Có thể.
Nơi đăng ký kết hôn không tự động quyết định nơi xử lý hồ sơ di trú.
Tuy nhiên, nếu người đó đang ở Mỹ và đã có thời gian hiện diện trái phép hoặc vấn đề di trú khác, cần kiểm tra hậu quả của việc rời Hoa Kỳ trước khi quyết định chuyển sang xử lý qua lãnh sự.
Điểm cần nhớ
Địa điểm kết hôn không quyết định việc bạn có phải về Việt Nam hay không.
Câu trả lời nằm ở:
- cách bạn đã vào Hoa Kỳ;
- người phối ngẫu là công dân hay thường trú nhân;
- tình trạng di trú hiện tại;
- các vấn đề phát sinh trong lịch sử hồ sơ;
- và hậu quả của việc rời Hoa Kỳ trong chính hoàn cảnh của bạn.
Nếu hồ sơ đơn giản, việc xác định hướng xử lý thường bắt đầu từ những dữ kiện trên.
Nếu có nhập cảnh không qua kiểm tra, khai sai thông tin, thời gian hiện diện trái phép đáng kể, J-1, thủ tục trục xuất hoặc vấn đề hình sự, không nên tự quyết định “ở lại” hay “về Việt Nam” chỉ dựa trên một quy tắc chung.
Toàn Cầu Visa có thể hỗ trợ phân loại tình trạng hồ sơ để xác định trường hợp cần xem xét điều chỉnh tình trạng tại Mỹ hay xử lý visa từ Việt Nam.
TỔ CHỨC TOÀN CẦU VISA
- Website: https://toancauvisa.com
- Địa chỉ: Phòng 3.21 - 3.22, Tầng 3, Newton Building, 38 Trương Quốc Dung, P. Phú Nhuận, TP.HCM
- Hotline Tư Vấn: 0906 818 318 - 0903 912 212
- Email: info@toancauvisa.com
- Facebook: https://www.facebook.com/baolanhmy
- Maps: https://www.google.com/maps?cid=13330425212099945767
